ซีจ้าง 西藏 “เมืองลับแล” แห่งหลังคาโลก

ซีจ้าง 西藏 หรือทิเบต เป็นอาณาจักรแต่โบราณร่วมพันปี ที่ผู้คนจำนวน
มากใคร่อยากสัมผัสวิถีชีวิต ศิลปวัฒนธรรมของชาวทิเบต ย้อนหลักกลับ
ไปประมาณ 1300 ปีที่แล้ว  ผู้กล้าแห่งทิเบต  สงจ้านกานป้ 松赞干布
(ออกเสียงตามภาษาจีน) ได้รวบรวมอาณาจักรแห่งที่ราบสูงที่หนาวเย็น
ปกคลุมด้วยหิมะตลอดทั้งปี  ท่านได้พยายามสรรหาวิทยาการ ศิลปวัฒน
ธรรมจากอาณาจักรรอบข้างเพื่อนำมาพัฒนาสังคมทิเบต  เริ่มในปี ค.ศ.
638 สงจ้านกานปู้ได้พยายามส่งทูตเพื่อไปเจริญสัมพันธ์ไมตรีกับราชวงศ์
ถัง 唐朝 ความพยายามมาสำเร็จเมื่อปี ค.ศ. 641 จึงสามารถฟันฝ่าอุป-
สรรค์นานัปการบนเส้นที่เต็มไปด้วยอันตรายบนเส้นทางโบราณที่เรียกกัน
ว่า เส้นทางโบราณ“ถังฝาน”唐蕃古道มุ่งหน้าสู่ ป่ายไห่ 柏海 (ปัจจุบัน
อยู่ในอำเภอหม่าตัวมณฑลชิงไห่ 青海玛多县) เพื่อมาสู่ขอองค์หญิง
เหวินเฉิน 文成公主 แห่งราชวงศ์ถัง

  ศาลเจ้าองค์หญิงเหวินเฉินในทิเบต

องค์หญิงเหวินเฉิน文成公主 ได้เดินทางสู่ทิเบตพร้อมกับรูปปั้นของ“พระ
ศักยมุนี” และได้นำประดิษฐานหน้าวิหารที่กำลังก่อสร้างในกรุงลาซา ใน
ขณะเดียวกันองค์หญิงยังได้นำเอาตัวไหม พันธุ์พืชต่าง ๆ ผู้เชียวชาญใน
การผลิตสุรา และการผลิตกระดาษ ไปพร้อมกับนาง ในช่วงนี้ของประวัติ-
ศาสตร์ทิเบต ชาวทิเบตจึงเริ่มมีภาษาทิเบตของตนเองที่ใช้จนถึงทุกวันนี้
ชาวทิเบตเรียนรู้วิธีการคำนวณของชนเผ่าฮั่น 汉族 ตั้งแต่นั้นมา ลูกหลาน
ชาวทิเบตที่มีฐานะก็มุ่งหน้าสู่เมืองซีอัน 西安 เพื่อเรียนรู้วิทยาการ โดย
การเดินทางตามเส้นทางโบราณถังฝานด้วยความยากลำบาก  หลังจากที่
วิหารกรุงลาซาก่อสร้างเสร็จ เพื่อรำรึกถึงความดีงามของบรรพชนที่นำเอา
รูปปั้นพระศักยมุนี จึงนำไปประดิษฐานไว้ในวิหาร  และวิหารดังกล่าวก็
กลายเป็นวิหารศักสิทธิ์ และศูนย์รวมจิตใจของพุทธศาสนิกชนชาวทิเบต

ในช่วงเวลาเดียวกัน เทือกเขากันสูงชันและเต็มไปด้วยอันตรายทางตะวัน
ตกเฉียงใต้ของประเทศจีน ชาวจีนผู้กล้าหาญและชาญฉลาดอีกกลุ่มหนึ่ง
ได้นำเอาใบชา เกลือ สิ่งทอ ที่ชาวทิเบตชื่นชอบขนเข้าไปสู่ที่ราบสูง และ
ในขากลับก็นำเอาสินค้าพื้นเมืองของชาวทิเบตและม้าอาชาจากทิเบตกลับ
มา เราจึงเห็นเป็นที่ชินตาบนเส้นทางนี้จะเต็มไปด้วยโครงกระดูกขาวพรุน
ของม้าตลอดข้างทาง เป็นอยู่อย่างนี้ยุคแล้วยุคเล่า ต่อมาจึงกลายเป็นเส้น
ทางโบราณสายประวัติศาสตร์อีกสายหนึ่งอันเลื่องชื่อ ที่รู้จักกัน“เส้นทาง
โบราณชาอาชา หรือ ฉาหม่ากู่ด้าว” 茶马古道

ในระหว่างที่ขบวนเสด็จขององค์หญิงเคลื่อนผ่าน ผืนดินดันเย็นยะเยือก
รอยกงล้อที่ประทับลงบนพื้นเป็นทางยาวบนที่ราบสูงแห่งนี้ไม่เคยจางหาย
ในยุคถังไท่จง ปีเจิงกวง唐太宗贞观年间 ถึงยุคถังซวนจง ต้าจงปีที่ 5
唐宣宗大中五年ราชวงศ์ถู่ฟาน吐蕃王朝เกิดเหตุการณ์ไม่สงบภาย
ในก่อนหลัง 200 ปี ชาวฮั่นกับชาวทิเบตไปมาหาสู่กันอย่างใกล้ชิด มีการ
ส่งขุนนางระดับสูงแลกเปลี่ยนกันระหว่างถังและฟานรวม 142 ครั้ง จนถึง
ราชวงศ์หยวน 元朝 ท่านข่านได้รวมทิเบตเป็นส่วนหนึ่งของจีนอย่างเป็น
ทางการ  รอยแห่งกงล้อบนเส้นทางโบราณนี้ยิ่งฝังลึกจนไม่อาจลบเลือน
ได้อีกต่อไป

ปี ค.ศ. 1244  ผู้นำทางจิตใจของทิเบตพร้อมด้วยผู้ติดต่ออีกจำนวนหนึ่ง
ซึ่งรวมหลานชายที่อายุเพียง 10 ขวบ ปาซือปา อยู่ด้วย เดินทางออกจาก
กรุงลาซามุ่งไปทางเหนือ ผ่านดางสง当雄น่าฉวี่那曲ที่ลุ่มแม่น้ำเหลือง
ข้ามเทือกเขาคุนหลุน 昆仑 ที่ราบสูงชิงจ้าง 青藏高原 และมาถึงเมือง
เหลียงโจว 凉州 ในปี ค.ศ.1247  เพื่อเจรจาความกับรัฐบาลกลาง โดย
ยอมรับเงื่อนไขการอยู่ภายใต้อาณัติของราชสำนักส่วนกลาง เลิกล้มความ
ตั้งใจที่จะแยกตัวเป็นอิสระ
 

ทิวทัศน์ตามเส้นทางโบราณถังฝาน

ภูผาสููงชันบนเส้นทางโบราณ

ทิวทัศน์บนเส้นทางโบราณอีกแห่ง

องค์หญิงเฉินเหวิน